Pwy sydd ddim yn cofio'r gêm siswrn papur roc yr oedd pob plentyn yn arfer ei chwarae yn y gymdogaeth neu yn iard yr ysgol? Er ei bod yn edrych fel gêm ddiniwed lle mae lwc yn gysylltiedig â’i hennill, daeth grŵp o ymchwilwyr o hyd i fformiwla a all, ar ôl ei chymhwyso, eich helpu i ennill y gêm hon bob tro. Daw'r gwyddonwyr a ymchwiliodd i'r mater hwn o Brifysgol Zhejiang, yn Tsieina, gan gyfansoddi papur â'u casgliad. Gallwn ddweud ei bod yn astudiaeth go iawn, gan fod 360 o fyfyrwyr wedi cael eu defnyddio ar gyfer chwarae'r gêm hon, 300 rownd o siswrn papur roc yn fwy manwl gywir. Er mwyn cymell y myfyrwyr i chwilio am ffordd fwy effeithlon o ennill y gêm hon, dyfarnwyd gwobr mewn arian parod i'r enillwyr. Felly, yr unig beth yr oedd yn rhaid i'r ymchwilwyr ei wneud yw arsylwi a chasglu gwybodaeth ystadegol.

Prifysgol Zhejiang - Hangzhou, Talaith Zhejiang, China

Os ydych chi'n pendroni beth oedd casgliadau cyntaf yr ymchwilwyr Tsieineaidd, gwyddoch eu bod yn sylwi ar y ffaith nad oedd yr enillwyr yn barod i ollwng gafael ar eu strategaeth fuddugol. Hynny yw, ailadroddodd yr enillwyr eu symudiadau sawl gwaith, gyda'r gobaith o ennill eto. Ar y llaw arall, newidiodd y collwyr eu symudiadau bob tro y gwnaethant chwarae'r gêm, gan obeithio dod o hyd i'r cyfuniad buddugol. Ac nid newid ar hap yn unig y gwnaethon nhw newid, ond trwy fynd yn glocwedd, fel o graig i bapur neu bapur i siswrn. Beth mae hyn yn ei olygu? Mae’n golygu, os yw rhywun newydd golli’r gêm am chwarae “roc”, yna mae siawns uchel y bydd y person hwn yn chwarae “papur” yn y rownd nesaf. Ond, os yw person yn ennill y gêm trwy chwarae “roc”, yna mae tebygolrwydd uchel iawn iddo ef neu hi chwarae “roc” yn y rownd nesaf hefyd.

Felly, er mwyn i chi ennill y gêm hon, y cyfan sy'n rhaid i chi ei wneud yw rhoi sylw i symudiadau eich gwrthwynebydd ac addasu'ch strategaeth trwy ddefnyddio'r hyn y gwnaethoch chi sylwi arno a'r wybodaeth flaenorol. Rydych chi'n gweld, bydd arsylwadau'r astudiaeth hon yn eich helpu i ragweld symudiadau eich gwrthwynebydd, gan roi mantais amlwg i chi wrth ddewis y symudiad buddugol. Rydych chi'n gweld, er y credwyd bod y gêm hon wedi'i llywodraethu gan theori ecwilibriwm Nash, sy'n dweud y bydd pob chwaraewr o'r gêm yn dewis eu symudiadau mewn modd cyfartal a chyda thebygolrwydd cyfartal, sy'n golygu y byddant yn newid eu strategaethau bob yn ail, mae realiti yn dangos a peth gwahanol. Wrth chwarae siswrn papur roc, bydd enillwyr yn dal eu gafael ar eu gweithredoedd buddugol, tra ar eu colled gyda'r newid. Ond, beth oedd pwrpas yr astudiaeth hon, ar wahân i helpu pobl i fwynhau'r gêm hon i raddau uwch? Roedd gan wyddonwyr ddiddordeb mewn darganfod mwy am y broses benderfynu ac arferion dysgu o ran chwarae gemau syml. Ond, i'r gweddill ohonom, mae'r astudiaeth hon yn golygu y tro nesaf y bydd ein ffrindiau'n ein herio i chwarae siswrn papur roc, rydym wedi cynyddu'r siawns o ennill y gêm yn sylweddol.